PL EN DE FR ES RU
  
zyczenia Turystyka Geografia Historia Społeczeństwo Gospodarka Kultura, Nauka i Media
  


Radio Polonia

 
Słuchaj na żywo!

Niewiele osób wie, że Polacy są twórcami wielu spektakularnych sukcesów technicznych, a działalność polskich konstruktorów i budowniczych nie ograniczała się do terenu Polski. Ernest Malinowski był twórcą i budowniczym najwyżej położonej linii kolejowej świata. W końcu XIX wieku wybudował linię kolejową Callao-La Oroya w Peru. Ralph Modjeski był konstruktorem wielu mostów w USA, w tym mostu Benjamina Franklina w Filadelfii.


Czy wiesz, że...


Stefan Bryła jest twórcą pierwszego na świecie spawanego mostu.
 
 

Stefan Drzewiecki zasłynął jako konstruktor pierwszych łodzi podwodnych (1877) i teorii lotu ślizgowego. Zajmował się badaniem lotu ptaków, a obserwacje wykorzystywał do zgłębiania problemów lotnictwa. Był twórcą pierwszych na świecie laboratoriów aerodynamicznych. Opracował także teorię śrub okrętowych, a następnie teorię napędów śrubowych. Skonstruował również nowy typ turbiny wodnej o dopływie bocznym. Drzewiecki w bezsporny sposób przyczynił się do rozwoju konstrukcji samolotu silnikowego i budowy śmigła. Współpracownikiem Drzewieckiego był Stanisław Rogalski. Konstruktorzy - Drzewiecki, Rogalski i Wigura stworzyli spółkę konstruktorską RWD, której produktem były samoloty sportowe. W zakładach RWD powstał samolot RWD-5 bis, na którym Stanisław Skarżyński w 1933 roku dokonał przelotu nad Atlantykiem, RWD-6, na którym Żwirko i Wigura odnieśli zwycięstwo na międzynarodowych zawodach Challenge w 1932 i RWD-8 - samolot produkowany masowo dla potrzeb szkoleniowych. Nie mniej sławny okazał się następny, RWD-9, na którym Jerzy Bajan i Stanisław Płonczyński odnieśli zwycięstwo w 1934 na zawodach Challenge. Następca, RWD-14, zwany Czaplą, stał się samolotem wywiadowczym II wojny światowej. Po wojnie Stanisław Rogalski osiadł w USA, gdzie pracował w Chase Aircraft Co Trenton i był współkonstruktorem samolotu transportowego C-123, następnie związał się z firmą Grumman i wykładał w Princeton University. O ile Rogalski znany był w świecie i wykształcił wielu wybitnych uczniów, z Janem Szczepanikiem los obszedł się niełaskawie. Szczepanik opatentował fotoelektryczną metodę produkcji barwnych tkanin, rozpoczął pracę nad telegrafem bez drutu i przekazem obrazu. Skonstruował telektroskop - prosty prototyp aparatu telewizyjnego. W latach 1902-1903 zajmował się barwną fotografią, a w 1906 zbudował nowy typ kolorymetru. W 1925 roku prezentował swoje barwne filmy małoobrazkowe w Niemczech i Szwajcarii. Do ciekawszych wynalazków Szczepanika należał fotosculptor, pozwalający na kopiowanie rzeźb, i jedwabna kamizelka kuloodporna, która ocaliła życie hiszpańskiego monarchy Alfonsa XIII podczas jednej z prób zamachu.


Czy wiesz, że...


Janusz Groszkowski opracował metodę pomiaru skrajnie niskich temperatur.
 
 

Pionierem spawalnictwa i zastosowania spawalnictwa w konstrukcji był Stefan Bryła. Jako pierwszy na świecie opracował przepisy spawania konstrukcji stalowych, wykorzystywane w budowie wysokich budynków, mostów. Do skonstruowania generatorów lampowych przyczyniły się badania Janusza Groszkowskiego i opracowana przez niego metoda. Groszkowski zajmował się też elektroniką półprzewodnikową. Skonstruował pierwszy magnetron z katodą tlenkową stanowiący podstawę współczesnych radarów. Swoje badania kontynuował w czasie II wojny światowej. To właśnie Groszkowski w dużej mierze przyczynił się do rozszyfrowania budowy niemieckich rakiet V-2. Jednym z najbardziej znanych w świecie polskich konstruktorów jest Wacław Olszak, twórca i dyrektor Centre International des Sciences Mécaniques w Udine. Profesor wsławił się badaniami teorii plastyczności, wykorzystywanej przy budowie dużych obiektów, wiaduktów i mostów.

Akademia Krakowska (Alma Mater Cracoviensis) została założona w 1364 roku przez króla Kazimierza Wielkiego. O pierwszych 36 latach istnienia Akademii wiemy stosunkowo niewiele. Zajęcia prawdopodobnie odbywały się na królewskim zamku, Wawelu. Kazimierz Wielki chciał budować budynki dla Akademii w krakowskiej dzielnicy Kazimierz, ale planów tych ostatecznie nie zrealizowano. Po odnowieniu w 1400 roku przez króla Władysława Jagiełłę i jego żonę Jadwigę, na ich pamiątkę zmieniła nazwę na Uniwersytet Jagielloński. Nastąpił wtedy złoty wiek w dziejach uczelni, trwający do połowy wieku XVI. Funkcjonowała wówczas pełna, bo z teologią, czterowydziałowa uczelnia, której sława niosła się szeroko po całej Europie. W drugiej połowie XV wieku 44 proc. żaków Akademii Krakowskiej było cudzoziemcami. Wykładali wówczas znakomici uczeni: nauczyciel Kopernika Wojciech z Brudzewa, Maciej Miechowita czy Paweł Włodkowic. Od połowy XVI wieku sytuacja się zmieniła. Uniwersytet opowiedział się po stronie kontrreformacji, więc duch wolności i humanizmu przygasł. W roku 1656, w czasie "potopu szwedzkiego" senat Akademii podjął decyzję o rozwiązaniu uczelni, aby nie składać hołdu królowi Karolowi Gustawowi. To ważny symbol powiązania spraw Uniwersytetu ze sprawami narodu polskiego. Kolejnym złotym okresem w dziejach uczelni stał się wiek XVIII. Hugo Kołłątaj przygotował w 1780 roku wielką reformę uczelni, zarówno programową, jak i kadrową. Dzięki tej reformie powstała nowoczesna Szkoła Główna Koronna. Dramatycznym okresem w dziejach uczelni były lata rozbiorów Polski. W I połowie XIX w. Uniwersytet przeżył okres germanizacji. O autonomii i tolerancji można mówić dopiero pod koniec XIX wieku. Na Uniwersytecie pracują wówczas wybitni uczeni: Bobrzyński, Tarnowski, Szujski, Olszewski, Wróblewski czy Cybulski. Po pierwszej wojnie światowej UJ stał się na nowo matką szkół polskich - 560 profesorów i docentów Uniwersytetu w ciągu dwudziestolecia międzywojennego przeniosło się z Krakowa na inne uczelnie, zasilając tamtejszą kadrę naukową. Później nastąpił dramat roku 1939, Sonderaktion Krakau i noc okupacji, wywiezienie i wymordowanie profesorów uczelni. Po wojnie uczelnia szybko podjęła działalność naukową i pedagogiczną. Dziś Uniwersytet Jagielloński jest prężną wyższą szkołą o najdłuższej tradycji. Jednymi z jego najznamienitszych studentów byli Mikołaj Kopernik i Papież Jan Paweł II.

 

Polska dla poczatkujących
Co warto robić w Polsce? - przewodnik
Obyczaje narodowe
Cudzoziemiec w Polsce
Informacje praktyczne
Gdzie nocować?
Obrazy Polski
Polska kultura
Polskie święta
Sławni Polacy
Urokliwe miejsca i krajobrazy
Polska i Polacy
Regiony geograficzne
Zdjęcia Polskiej Organizacji Turystycznej (POT)
Mapy
Mapy Europy
Mapy Polski
Parki Narodowe i uzdrowiska
Parki Narodowe
Uzdrowiska
Przewodnik biznesowy
Informacje ogólne
Praktyczne informacje biznesowe
Miękkie aspekty prowadzenia biznesu
Polityka
Prawo
Wymiana międzynarodowa
Informacje ekonomiczne

Inwestowanie w Polsce –
5 kluczowych zadań
Dlaczego Polska?
Sprawdź uregulowania prawne?
Pozyskaj finansowanie
Znajdź partnera biznesowego
  wg regionu
  wg branży
Infolinia – pomoc dla inwestorów

NBP
Kursy walut
Kalkulator walut
Krytyczne dane ekonomiczne
Ośrodki badawcze
Potencjał edukacyjny

Terytorium i ludność
Terytorium
Klimat
Środowisko
Ludność
Regiony geograficzne
Historia Polski w pigułce
Od prehistorii do wczesnego średniowiecza
Okres średniowieczny
Czasy nowożytne
Wiek XIX - Polska w niewoli
Wiek XX: od niewoli do niewoli
Wiek XX: Polska pod dominacją radziecką
Rzeczpospolita po 1989
www.ww2.pl
www.solidarity.gov.pl
www.1956.pl

Konstytucja
Instytucje państwowe
Społeczeństwo
Postacie historyczne
Sławni Polacy
Jan Paweł II
Nobliści
Sztuki plastyczne
Nauka
Film i Teatr
Muzyka
Literatura
Sportowcy i odkrywcy
Znane postacie
powiększ czcionkę strona główna .  mapa serwisu .  kontakt
Copyright ©  
Ministerstwo Spraw Zagranicznych 2002-
serwisy internetowe, intranet, multimedia, aplikacje mobilne
 Dla webmastera
Dla webmastera Regionów
Gemius - lider w badaniach Internetu