W unii z Saksonią

Czasy panowania na tronie polskim saskiej dynastii Wettinów (August II i August III) to przede wszystkim upadek znaczenia militarnego i politycznego Rzeczypospolitej. Udział w wojnie północnej (1702-1721) przyniósł kolejne zniszczenia, a ponadto od tego momentu ościenne mocarstwa zaczęły się mieszać w wewnętrzne sprawy Polski ("mianowanie" przez Szwedów królem Polski Stanisława Leszczyńskiego - 1704-1709). Trzeba jednak przyznać Sasom, iż - w sytuacji, w której zachowanie neutralności wobec konfliktu rosyjsko-szwedzkiego było niemożliwe - potrafili nie tylko utrzymać jedność terytorialną państwa, ale także zapobiec upadkowi cywilizacyjnemu czy kulturalnemu kraju. Choć słaba i zależna od sąsiadów, Polska była wciąż dość szybko rozwijającym się gospodarczo krajem europejskim. Wszelkie próby naprawy stosunków wewnętrznych kończyły się jednak porażką; nie tylko ze względu na zakulisowe interwencje Rosji, Prus i Austrii, ale przede wszystkim z powodu walk obozów magnackich (Potoccy, Czartoryscy, Sapiehowie), coraz bardziej uzależnionych (także finansowo) od obcych mocarstw.