Walka o granice

Jeszcze w 1918 r. wybuchły walki na Ukrainie, a przyłączenie Wielkopolski odbyło się na drodze powstania (27 XII 1918 - 14 II 1919). Na mocy kongresu wersalskiego Polska uzyskała dostęp do Bałtyku (Gdańsk miał pozostać Wolnym Miastem). Na spornych terytoriach Górnego Śląska i Mazur Polska przegrała głosowanie plebiscytowe (1920 i 1921). Ostatecznie jednak trzy powstania zmusiły Ligę Narodów do przyznania nam 30% Śląska. Niebezpieczeństwo groziło Rzeczypospolitej także ze wschodu. Bolszewicka Rosja, głosząca hasła "pochodu rewolucji przez Europę", bliska była zwycięstwa w wojnie 1920 r. Oddziały rosyjskie dotarły na przedpola Warszawy. Stoczoną tam bitwę (13-18 VIII) dyplomata brytyjski lord D'Abernon określił jako jedną z "18 najważniejszych bitew w historii świata", a Polacy "cudem nad Wisłą". Wojnę zakończył relatywnie korzystny dla Polski traktat pokojowy (Ryga 18 III 1921).